molecular biology

อณูชีววิทยา

คำอธิบายใหม่ของโปรตีน "มังกร" อาจเป็นกุญแจสำคัญในการรักษาไข้หวัดนก

นักวิจัยได้ก้าวเข้าใกล้การรักษาโรคไข้หวัดนกสายพันธุ์ที่กำลังระบาดครั้งใหญ่ ซึ่งโรคไข้หวัดนก คร่าชีวิตคนไปกว่า 200 คน และมีผู้ติดเชื้อกว่า 400 คนใน 14 ประเทศตั้งแต่มีการค้นพบมาเมื่อปี 2003

นักวิจัยจากห้องทดลองอาร์โกเนของกระทรวงพลังงาน (DOE) ร่วมมือกับนักวิทยาศาสตร์จากจีนและสิงค์โปร์ ได้ทำคริสตัลและหาคุณสมบัติของโครงสร้างโปรตีนที่สำคัญที่สุดและซับซ้อนตัวหนึ่งของ ไวรัส H5N1 หรือไวรัสไข้หวัดนก และรายงานลงวารสารวิชาการ Nature

โครงสร้างทั้งหมดของ PAC –PB1 N complex โครงสร้างถูกระบายด้วยสีตามลักษณะโครงสร้างทุติยภูมิของโปรตีน เกลียวของโปรตีนจะแสดงในทรงกระบอกและเป็นสีแดงในส่วนสมองและสีน้ำเงินในส่วนปาก สายโปรตีนจะอยู่ในสีเหลือง และห่วงจะอยู่ในสีเขียว เส้นโปรตีน PB1 N จะอยู่ในสีม่วงแดง

นักวิจัยพบกลไกความสัมพันธ์ระหว่างร่างกายและจิตใจ

เซลล์ทุกเซลล์จะมีนาฬิกาชีวิตที่เรียกว่า telomere อยู่ ซึ่งจะสั้นลงเมื่อเกิดการแบ่งเซลล์ในแต่ละครั้ง การที่ telomere สั้นลงมีความเกี่ยวข้องกับโรคของมนุษย์รวมถึง HIV, โรคหัวใจ และความแก่ชรา ในงานวิจัยก่อน ๆ แสดงให้เห็นว่าเอนไซม์ที่อยู่ในเซลล์ที่มีชื่อว่า Telomerase จะรักษาให้เซลล์ภูมิคุ้มกันมีความหนุ่มเสมอโดยการรักษาความยาวของ telomere ไว้และต่อให้มันยาวเมื่อเกิดการแบ่งเซลล์

โครโมโซมในเซลล์ภูมิคุ้มกัน (ย้อมสีน้ำเงิน) และส่วนที่ถูกป้องกันที่มีชื่อว่า telomere (ย้อมสีเหลือง) ซึ่งจะสั้นลงในผู้สูงอายุ และผู้ที่มีความเครียดเรื้อรัง รูปจาก physorg.com

มุมมองใหม่: ยีนคลายตัวเพื่อแสดงออกอย่างไร

นักวิจัยจากมหาวิทยาลัยคอร์แนล ได้พบข้อมูลใหม่ที่เกี่ยวกับกลไกว่ายีนไหนจะคลายตัวและเผยตัวออกเพื่อให้เกิดการแสดงออกของยีน

มนุษย์มีดีเอ็นเอจำนวน 3 พันล้านคู่เบสในจีโนม ซึ่งถูกเก็บรักษาในโครงสร้างที่มีขนาดเล็กที่พอดีกับนิวเคลียสของเซลล์ สายดีเอ็นเอจะพันตัวรอบโปรตีนฮีสโตนสองรอบ ทำให้เกิดโครงสร้างที่เรียกว่า nucleosomes ที่จะไปรวมกันไปโครงสร้างที่ใหญ่และกระชับตัวมากขึ้น

นักวิจัยพบความเกี่ยวข้องระหว่างดีเอ็นเอที่เป็น palindrome กับโรค

เป็นเวลา 10 กว่าปีแล้วที่นักวิจัยด้านความสเถียรของจีโนมเฝ้าดูมะเร็งหลากหลายแบบที่มีความเกี่ยวข้องกับบริเวณโครโมโซมของมนุษย์ที่แตกหัก และล่าสุดนักวิจัยพบว่าการที่มีการจำลองดีเอ็นเอช้าลงหรือเปลี่ยนไปจะทำให้โครโมโซมแตกเช่นกัน แต่ทำไมการจำลองดีเอ็นเอถึงหยุดลง

นักวิจัยจากมหาวิทยาลัยทัฟท์ได้ตีพิมพ์ลง Proceedings of the National Academy of Sciences รายงานความสัมพันธ์ระหว่างลำดับดีเอ็นเอที่ประหลาดที่มีชื่อว่า palindromes กับการจำลองที่ล่าช้าลงไป โดยทีมวิจัยได้ศึกษาพฤติกรรมของลำดับ palindromes ในเซลล์แบคทีเรีย ยีสต์ และสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม ซึ่งเซลล์เหล่านี้ทำให้นักวิจัยสามารถสังเกตรายละเอียดของกระบวนการจำลองดีเอ็นเอได้มากกว่าการสังเกตสิ่งที่เกิดขึ้นในโครโมโซมมนุษย์ ซึ่งนักวิจัยคิดว่าผลที่ได้น่าจะประยุกต์ใช้ได้กับมนุษย์

ค้นพบเอนไซม์ที่ทำหน้าที่พี่เลี้ยงให้จีโนมมีความสเถียร

การทำหน้าที่ให้จีโนมมีความสเถียรนั้นเป็นกลไก พี่เลี้ยง ของโครมาทิดที่เข้าคู่กัน ซึ่งเป็นคู่ของสายดีเอ็นเอเกลียวคู่ที่เกิดขึ้นในระหว่างการจำลองโครโมโซมในช่วง S phase ของวัฏจักรเซลล์

ใช้น้ำตาลตรวจหามะเร็ง

เพื่อทำให้การรักษามะเร็งในผู้ป่วยมีประสิทธิภาพที่สุด จึงมีความจำเป็นที่จะต้องพัฒนาวิธีการที่อ่อนไหวและสามารถตรวจพบการเกิดมะเร็งในระยะแรกได้ ทีมวิจัยจากห้องทดลอง NIBRT Dublin-Oxford Glycobiology มหาวิทยาลัยดับลิน ได้พัฒนาระบบที่มีวัตถุประสงค์ในการมุ่งประสิทธิภาพของเครื่องหมายชีวภาพ (biomaker) ของมะเร็งเริ่มแรก โดยนักวิจัยได้มองหาโครงสร้างจำเพาะของโมเลกุลน้ำตาลที่ต่อยู่กับโปรตีนบนผิวเซลล์มะเร็ง หรือโปรตีนที่เกี่ยวข้องกับการตอบสนองของเซลล์เจ้าบ้าน โดยหวังว่า เครื่องหมายชีวภาพของมะเร็งจะทำให้รู้ถึงการเจริญเติบโตของมะเร็งและการตอบสนองต่อการรักษา เพื่อให้เกิดการรักษาที่ละเอียดยิ่งขึ้นมากกว่าปัจจุบัน

ภาพความละเอียดสูงของโครงสร้างโปรตีน prostate-specific ของเนื้องอกจับกับน้ำตาล โดยโมเลกุลของน้ำตาลจะอยู่ในสีเขียว (ภาพจาก esciencenews.com)

นักวิจัยก่อกวน 'ถุงเหนียว' ต้านติดเชื้อมาลาเรีย

มาลาเรียเป็นโรคที่ก่อให้เกิดความเสียหายอย่างมากต่อมนุษยชาติ โดยมีการติดเชื้อและทำให้คนที่ติดเชื้อมีร่างกายทรุดโทรมกว่า 600 ล้านคน และ 3 ล้านคนเสียชีวิตต่อปี โดยมีแหล่งระบาดอยู่ในเขตร้อนทั่วโลก และเด็กกับหญิงตั้งครรภ์มีความเสี่ยงสูงที่จะติดเชื้อ

มาลาเรียติดเชื้อสู่มนุษย์ผ่านยุง โดยเชื้อที่เป็นปรสิตจะเข้าไปอาศัยในเม็ดเลือดแดง และเปลี่ยนเม็ดเลือดนั้นเป็นถุงเหนียว ที่มีปรสิตรุ่นลูกอยู่ 2-3 ตัว ถุงดังกล่าวจะเข้าไปติดกับขอบผนังหลอดเลือด ทำให้เลือดไม่ไปเลี้ยงม้าม และถูกทำลายโดยภูมิคุ้มกันของร่างกายเอง

นักวิจัยค้นพบกลไกที่อธิบายว่าเอนไซม์ในมะเร็งเติมส่วนปลายของโครโมโซมอย่างไร

เซลล์มะเร็งของมนุษย์แบ่งตัวและครอบครอง แม้ว่าศัลยแพทย์จะสามารถควบคุมการแบ่งตัวของมะเร็ง ด้วยการผ่าตัด การใช้สารเคมีบำบัด หรือรังสี แต่การแบ่งตัวของมะเร็งก็ยังคงสามารถทำลายชีวิตของผู้ป่วยได้

เป็นระยะเวลาหนึ่งแล้ว ที่คณะนักวิจัยรู้ว่าเอนไซม์ telomerase นั้นมีความสำคัญอย่างมากต่อพัฒนาการของมะเร็ง และนี่เป็นครั้งแรกที่คณะวิจัยที่วิทยาลัยศิลปศาสตร์และวิทยาศาสตร์แฟรงคลิน แห่งมหาวิทยาลัยจอร์เจีย ได้แสดงให้เห็นกลไกที่อธิบายว่า ส่วนประกอบที่สำคัญทั้งสองของ telomerase - ซึ่งปกติจะทำงานในช่วงต้นของการพัฒนาของทารกในครรภ์ แต่กลับมาทำงานในช่วงมะเร็งเติบโต - นั้นถูก “ดึงตัว” จากที่ต่าง ๆ ในเซลล์มาสู่ telomere อย่างไร โดย telomere นี้เป็นพื้นที่ส่วนปลายของโครโมโซมซึ่งปกติแล้วจะป้องกันโครโมโซมจากการถูกทำลาย

ทำไมผู้ชายเสี่ยงเป็นโรคจากเลือดแข็งตัวมากกว่าผู้หญิง ?

การเป็นผู้ชายมีโอกาสเพิ่มความเสี่ยงที่เกิดจากก่อตัวของแข็งตัวของเลือด (thrombosis) และทำให้เป็นโรคหัวใจ หรือเส้นเลือดอุดตันในสมอง แต่ยังไม่มีอธิบายว่าทำไมจึงเป็นเช่นนี้ อย่างไรก็ตามนักวิจัยมหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนีย ซานฟรานซิสโก ได้ใช้หนูเป็นโมเดลของ thrombosis เพื่อหาคำตอบในเรื่องนี้ และได้รายงานการวิจัยขั้นต้นลงวารสาร Journal of Clinical Investigation

นักวิจัยพบวิธีการควบคุมการทดงานของยีนแบบใหม่ในสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม

นักวิจัยจากมหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนีย ซานตาครูซ ได้ค้นพบกลไกการควบคุมยีนแบบใหม่ที่ไม่เคยพบมาก่อนในสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม ซึ่งทำงานโดยไรโบโซม (ribozyme) ที่จะไปควบคุมกิจกรรมของยีนกลุ่มสำคัญหลายยีน ในสิ่งมีชีวิตหลายสปีชีส์


รูปจาก physorg.com แสดงภาพ hammerhead ribozyme กำลังตัดสาย RNA ตัวเอง

Syndicate content