นักวิทยาศาสตร์รู้มานานแล้วถ้าใส่สารประกอบอลูมิเนียมจะทำให้เร่งการทำงานของวัคซีนได้ แต่ไม่เคยรู้ว่าทำไมถึงเร่งได้ การศึกษาล่าสุดสามารถเผยความลับนี้ได้ ซึ่งนี้อาจช่วยในการทำวัคซีนให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น

หลาย ๆ วัคซีนที่ไม่ได้ผล ต้องใส่สารที่เรียกว่า adjuvants ซึ่งเป็นสารที่สามารถทำให้ระบบภูมิคุ้มกันจับวัคซีนนั้นได้ และ อลัม ซึ่งเป็นชื่อที่ใช้เรียกแทน อลูมิเนียมไฮดรอกไซด์หรือ เกลืออลูมิเนียมอื่นก็มีผลเช่นนี้ เช่นกัน แต่กลไกที่แน่ชัดยังไม่มีใครรู้ ซึ่งทฤษฎีหนึ่งที่ถูกตั้งมาคือ adjuvants จะค่อย ๆ ปล่อยวัคซีนหรือเผยส่วนของวัคซีนออกมาให้ภูมิคุ้มกัน

นักวิทยาศาสตร์จากมหาวิทยาลัยเพอร์ดูและมหาวิทยาลัยเทนเนสซี แสดงให้เห็นว่าเม็ดเลือดขาวที่เรียกว่าแม็คโครฟาจ ถูกกระตุ้นด้วยอลัมให้ผลิต อินเตอร์ลิวคิน 1เบต้า กับอินเตอร์ลิวคิน 18 ซึ่งเป็นโมเลกุลสื่อสัญญาณหรือไซโตครายน์ ที่ไปกระตุ้นทำให้เกิดการผลิตภูมิคุ้มกันมากขึ้น จากงานวิจัยชิ้นนี้ยังทำให้ค้นพบว่าตัวรับที่คล้าย NOD (NOD-like receptor) มีความเกี่ยวข้องด้วย โดยทีมมหาวิทยาลัยเยลเป็นผู้ค้นพบ โดยรายงานที่ลงในวารสาร Nature ระบุว่าอลูมิเนียมจะไปกระตุ้นตัวรับที่คล้าย NOD ซึ่งมีชื่อว่า Nalp3 inflammasome ซึ่งมีส่วนสำคัญในการกระตุ้นภูมิคุ้มกัน ซึ่งหากไม่มีโมเลกุลนี้แล้ว แม้ว่าจะฉีดวัคซีนที่มีอลูมิเนียมผสมก็จะไม่สร้างภูมิคุ้มกันขึ้นมา

Nalp3 inflammasome ถูกเชื่อว่าเป็นเซ็นเซอร์เตือนอันตรายเพราะสามารถถูกกระตุ้นโดยสารจากจุลินทรีย์หรือเซลล์ที่ตายแล้วได้ และความรู้นี้สามารถนำมาให้นักวิจัยสร้างยาที่มีความจำเพาะเพิ่มขึ้นได้และมีผลข้างเคียงที่น้อยลง

ที่มา - Sciencemag.org

ต้นฉบับ - Nature